понеделник, 3 октомври 2022
ПочетнаЕКОНОМИЈАПополнувањето на европските складишта ќе биде тешко без рускиот гас

Пополнувањето на европските складишта ќе биде тешко без рускиот гас

Пред десет дена Европската комисија ги претстави своите насоки за намалување на зависноста на ЕУ од рускиот природен гас. Според проценките, до крајот на оваа година земјите од заедницата можат да го намалат за 2/3 увозот од Русија, а до 2030-та година целосно да се откажат од суровината која пристигнува од оваа земја.

Сепак, аналитичарите сметаат дека оваа цел е сосема нереална – „разводот“ со рускиот гас може да се случи во рок од 10 години, пишува „Reuters“. Првата пречка, на пример, се празните складишта за гас во Европа, кои ќе бараат повеќе гас од традиционалниот за новата зимска сезона. Дополнително, во април ЕК ќе предложи регулатива според која ЕУ мора да ја започне грејната сезона (октомври – март) со полни складишта за гас до најмалку 90% од капацитетот.

Тешко е да се процени колку ќе чини замена на рускиот гас од цевки со течен гас. Од почетокот на годината земјите плаќаат меѓу 200 и 800 милиони евра дневно за испораките на „Газпром“. Во моментов, двете страни се фокусирани само на испораки со долгорочни договори – руската компанија не обезбедува дополнителен гас на европскиот пазар од летото 2021-ва година.

Едно е, сепак, сигурно дека полнењето на складиштата за гас по спот пазарни цени во февруари ќе чини 65 милијарди евра.

Според Брисел, напуштањето на рускиот гас е целосно остварлив план, пишува „Reuters“, додавајќи дека тоа би чинело трошоци и конкурентност за европската економија, особено што цените на енергијата веќе предизвикуваат економски проблеми.

Плановите на ЕК, кои ќе бидат детални и презентирани до крајот на мај, би можеле да и заштедат на заедницата нешто повеќе од 100 милијарди кубни метри гас од Русија во оваа година. Во 2021-ва година ЕУ увезла 155 милијарди кубни метри руски природен гас. Алтернативите се течен гас и повеќе гас од цевки – на пример од Азербејџан.

Земјите од ЕУ можат да увезат 50 милијарди кубни метри течен гас и уште 10 милијарди кубни метри алтернативен гас од цевки, соопшти ЕК. Но, проблемот е што потребната количина на течен гас е околу 10% од вкупното производство и би било предизвик за ЕУ ​​да го обезбеди. Производителите не можат толку брзо да го зголемат својот капацитет и ќе бидат потребни најмалку неколку години за да се зголемат залихите, пишува германската тинк-тенк „Agora Energiewende“.

Но, од друга страна, рекордните цени на гасот во Европа привлекоа многу испораки од САД и други производители. Од почетокот на годината на Стариот континент пристигнаа рекордни количества течен гас, но цената е 10 пати повисока од претходните години. Замената на цевководниот гас од Русија, испорачан со долгорочни договори, ќе значи и повеќе набавки на самото место, каде цената е традиционално повисока.

Побарувачката во Азија е предизвик и за Европа, која ќе мора да се бори да ги обезбеди своите залихи со дополнително зголемување на цените.

Европа ќе ја игра играта на рускиот претседател Владимир Путин доколку земјите почнат да се натпреваруваат меѓу себе за купување на течен гас, предупредува белгискиот тинк-тенк „Bruegel“.

Сепак, подобра стратегија е координацијата, вклучително и на меѓународно ниво. ЕУ може да ги искористи своите дипломатски врски за да игра заедно со другите големи купувачи на ЛНГ, охрабрувајќи ги производителите да ги зголемат залихите наместо да се натпреваруваат за истите количини.

И ако гасот е предизвик, другите мерки на ЕК изгледаат речиси невозможни до крајот на оваа година – подобрување на енергетската ефикасност и зголемување на зелената енергија. Ова е од суштинско значење во планот на Брисел, бидејќи природниот гас во Европа е главен извор на енергија во производството на електрична енергија.

Се проценува дека само соларните и ветерните електрани можат да заштедат 170 милијарди кубни метри гас годишно до 2030-та година. За таа цел, сепак, нивниот капацитет мора да се зголеми на 480 гигавати од ветер и 420 гигавати од соларен капацитет. До 2021-ва година, инсталираните ветерни електрани имаат вкупна моќност од 189 гигавати.

Според проценките на „Bloomberg“, доколку земјите од ЕУ инвестираат вкупно 240 милијарди евра во периодот 2022-2025 година, би можеле да додадат 65 гигавати од ветер и 150 гигавати од соларна енергија.

НАЈНОВИ ВЕСТИ

ХОРОСКОП