Високиот холестерол честопати останува незабележан бидејќи се насобира без никакви очигледни симптоми. Со текот на времето, покачените нивоа можат да придонесат за таложење на плаки во артериите, стеснување на протокот на крв и зголемување на ризикот од срцеви заболувања, срцев удар и мозочен удар.
Иако повеќето луѓе го поврзуваат холестеролот првенствено со исхраната, постојат и други фактори кои можат да имаат големо влијание. Од генетиката до секојдневните навики како што е спиењето, кардиолозите предупредуваат на три изненадувачки фактори кои можат тивко да влијаат на нивото на холестерол, пишува „EatingWell“.
Генетичко наследување
Иако исхраната и вежбањето играат важна улога, генетиката често ја поставува основата. Кардиолозите д-р Барат Сангани и д-р Натаниел Лебовиц истакнуваат дека генетиката е една од најчесто занемарените причини за висок холестерол. Сангани наведува дека клучот е „генетските фактори, поточно липопротеинот(а) или Lp(a), наследен фактор на ризик кој не е дел од стандардниот липиден профил. Може да го зголеми кардиоваскуларниот ризик дури и кога нивоата на холестерол не изгледаат особено високи“.
Лебовиц додава дека „наследните состојби, како што е покачениот Lp(a), можат значително да го зголемат ризикот без оглед на здравиот начин на живот“. Тој објаснува дека тоа е особено леплива честичка која го поттикнува згрутчувањето и воспалението во артериите и делува како лепак за плак. Бидејќи често не реагира на промени во исхраната и начинот на живот, важно е да се биде свесен за овој фактор и да се тестира.
Недостаток на квалитетен сон
Со секојдневните обврски, квалитетниот сон често се занемарува, иако игра важна улога во регулирањето на холестеролот. Лебовиц објаснува дека „многумина не сфаќаат како недостатокот на сон може да ги наруши хормоните кои го регулираат метаболизмот, што доведува до негативни промени во нивото на холестерол“.
Тој додава дека лошиот сон ги зголемува хормоните на стрес, како што е кортизолот, и го нарушува регулирањето на апетитот, создавајќи верижна реакција што влијае на мастите во крвта.
Нутриционистката Мишел Рутенштајн ја потврдува оваа врска.
„Недоволниот или слабиот квалитет на спиење може да ги намали нивоата на HDL холестерол и да ги зголеми триглицеридите“, вели таа.
Исто така, предупредува дека покачениот кортизол може да го зголеми LDL холестеролот, да го поттикне маснотијата на стомакот и да го отежни отстранувањето на холестеролот од крвта. Истражувањата покажуваат дека лошиот квалитет на спиење може да биде поврзан со повисоки нивоа на таканаречен мал, густ LDL холестерол, што е особено ризично.
Хронично воспаление
Хроничното воспаление може тивко да го оштети здравјето на крвните садови и да влијае на нивото на холестерол.
„Може да се појави поради различни состојби, како што се автоимуни заболувања, заболување на непцата или хронични инфекции, и со тоа да го промени начинот на кој телото управува со холестеролот и да го зголеми ризикот од формирање на плаки“, објаснува Лебовиц.
Со текот на времето, таквото воспаление ги оштетува ѕидовите на артериите и го менува начинот на кој телото ги обработува мастите. Лебовиц истакнува дека ова може „да предизвика LDL холестеролот полесно да оксидира и да се таложи во плаки“, клучен чекор во развојот на атеросклероза.
