Добар заварувач денес вреди злато. Додека голем број работници во Македонија се обидуваат да најдат работа со пристојна плата, искусните мајстори што знаат да заваруваат метални конструкции, цевководи и индустриски постројки сè полесно доаѓаат до ангажмани.
Во странство, на големи индустриски проекти, заработките можат да достигнат и неколку илјади евра месечно, а во исклучителни случаи се споменуваат и суми од 7.000 евра. Но, за таква плата не е доволно само да се знае да се држи апарат за заварување.
Заварувачите се меѓу дефицитарните занимања на пазарот на трудот, а потребата од квалификувани работници се чувствува и во Македонија. Особено се бараат луѓе со искуство, кои знаат да работат со различни материјали, да читаат технички цртежи и да извршуваат сложени зафати во индустриски услови.
Според познавачите на пазарот на трудот, заработката најмногу зависи од техниката на заварување, работното искуство, сертификатите и видот на проектот на кој е ангажиран работникот.
„Не е исто дали заварувачот работи во мала работилница, во фабрика или на голем индустриски проект во странство. Разликите во заработката можат да бидат огромни, особено кога станува збор за специјализирани зафати“, посочува анализата на пазарот на трудот.
Искуствата од регионот покажуваат дека заварувачите ангажирани на повеќемесечни проекти можат да заработуваат од 3.000 до 4.000 евра месечно. Во еден пример од голем енергетски проект, странски работодавач нудел дури 7.000 евра за квалификувани заварувачи.
Сепак, економските аналитичари предупредуваат дека ваквите износи не треба да се мешаат со редовна месечна плата. Станува збор за специфични ангажмани, најчесто со ограничено времетраење, кои бараат дополнителна обука и работа во тешки услови.
„Некој може неколку месеци да заработува одлично, но по завршувањето на проектот да остане без ангажман. Затоа високата месечна заработка не значи дека истиот приход е загарантиран во текот на целата година“, се наведува во анализата.
Во Македонија сликата е поинаква. Во огласите за работа за искусни заварувачи и бравари се појавуваат понуди од 40.000 до 60.000 денари месечно, зависно од компанијата, искуството и работните задачи. Тоа е значително помалку од сумите што се нудат на одредени странски проекти, но за дел од квалификуваните работници претставува солидна заработка.
Проблемот е што таквите работници ги нема доволно. Голем број искусни мајстори изминатите години заминаа во Германија, Австрија и други европски земји, каде што заработките се повисоки. Со нивното заминување домашните компании потешко наоѓаат квалификуван кадар, особено за работни позиции што бараат практично знаење и долгогодишно искуство.
Податоците од занаетчискиот сектор покажуваат дека во земјава недостигаат заварувачи, ѕидари, електричари, автомеханичари и други мајстори. Недостигот се чувствува и во градежништвото и во производството, каде што одредени работни процеси не можат да се извршуваат без квалификувани луѓе.
Економистите објаснуваат дека високата побарувачка постепено ја зголемува и цената на работната рака.
„Кога на пазарот има помалку квалификувани работници отколку што им се потребни на компаниите, работодавачите мора да понудат подобри услови за да ги задржат. Кај специјализираните занаети тоа особено доаѓа до израз“, е економската логика што ја објаснува ваквата состојба.
Дополнителен проблем е интересот на младите. Иако дел од занаетчиските професии овозможуваат вработување веднаш по завршувањето на средното образование, голем број ученици сè уште се насочуваат кон други струки.
Во меѓувреме, компаниите продолжуваат да бараат квалификувани мајстори, а оние што веќе имаат искуство и сертификати можат да избираат меѓу домашните понуди и подобро платените ангажмани во странство.
За некои од нив, следната работа можеби нема да биде во македонска фабрика, туку на индустриско градилиште во Европа, каде што едномесечната заработка може да достигне сума за која дома би работеле неколку месеци.
Б.З.М.
