Германија нема да ја исполни својата цел за трошоци за одбрана до 2029-та

Германија нема да ја исполни својата цел од 3,5% трошоци за одбрана во 2029-та година, изјави министерот за одбрана Борис Писториус.

„Трошоците на Германија за одбрана дотогаш ќе достигнат нешто над 3% од бруто домашниот производ (БДП)“, изјави Писториус во Минхен.

На овогодинешниот самит на НАТО во Хаг, беше договорено дека сојузниците на НАТО мора да достигнат нова цел за трошоци за одбрана од 5% од БДП до 2035-та година, при што 3,5% од БДП ќе се трошат за одбрана, а преостанатите 1,5% за трошоци поврзани со одбраната.

Во исто време, САД сакаат Германија да ја преземе командата над силите на НАТО во Европа, изјави претставникот на Доналд Трамп во алијансата, Метју Витакер, цитиран од британскиот весник „Индипендент“.

„Се радувам на денот кога Германија ќе дојде во Соединетите Американски Држави и ќе каже дека е подготвена да ја преземе функцијата Врховен командант на сојузничките сили. Мислам дека сме далеку од тоа, но се радувам на овие дискусии“, рече Витакер на Берлинската безбедносна конференција.

Неговите коментари ги шокираа панелистите, а претставникот на Германија во НАТО и ЕУ одговори дека „ги гледа работите малку поинаку“. Генерал-потполковник Волфганг Вин рече дека неговата земја е подготвена да преземе повеќе одговорности во рамките на меѓународната организација, но дека командата на сојузничките сили е американска територија.

Сегашниот Врховен командант на сојузничките сили е генерал Алексус Г. Гринкевич, кој ја презеде функцијата на 4-ти јули 2025-та година.

Во објава на „X“ за конференцијата, Витакер рече дека неговата порака е дека сојузниците „мора да ги исполнат своите обврски од Хашкиот самит“. Овие обврски, рече тој, вклучуваат „инвестирање во одбрана, зајакнување на индустриската соработка, градење отпорност, заштита на кохезијата – нашето најголемо стратешко средство“.

Европската Унија (ЕУ) во среда претстави нов пакет за одбрана што ќе овозможи побрзо распоредување на тенкови и војници низ границите на 27-члениот блок во случај на конфликт, поради растечките загрижености дека Русија веќе ја испитува својата одбрана.

Шефицата за надворешна политика на ЕУ, Каја Калас, изјави дека трошоците за одбрана сега би можеле да спречат војна.

Новиот предлог на Европската комисија за воена мобилност повикува на инвестиции од 17,65 милијарди евра (20,4 милијарди долари) на 500 локации идентификувани како критични точки, како што се мостови, пристаништа и тунели кои во моментов не можат да се справат со густ сообраќај и возила.

Пакетот за одбрана нагласува промена во геополитиката предизвикана од американскиот претседател Доналд Трамп. Тој ги доведе во прашање 80-те години соработка врз основа на разбирањето дека САД ќе помогнат во одбраната на европските нации по Втората светска војна.

Во меѓувреме, Писториус предупреди во интервју за „Франкфуртер алгемајне цајтунг“ дека Русија би можела да ја врати способноста да го нападне источниот крило на НАТО во рок од само неколку години. Тој рече дека проценките сега укажуваат на можен прозорец уште во 2028-ма година.

Воените експерти и разузнавачките агенции претходно проценија дека Русија би можела да биде во позиција да нападне членка на НАТО „од 2029-та година па натаму“. Поновите проценки се поалармантни, а некои сугерираат дека ова би можело да се одложи за 2028-ма година.

Писториус нагласи дека Русија ги обновува своите сили „брзо“, и покрај тековната војна во Украина, и дека рускиот лидер Владимир Путин „не ги крие своите империјални фантазии“ во кои европските слободи „не се важни“.

Писториус вели дека НАТО е целосно способен да се брани, „конвенционално, но секако и нуклеарно“, но предупредува дека алијансата треба да ги забрза своите подготовки. Вооружените сили на Германија се подобруваат, но сè уште се соочуваат со празнини по децении недоволно инвестирање, изјави тој за медиумите.

Германскиот министер за одбрана вели дека Европа треба да стане „побрза во сè што правиме“, од набавка до надополнување на трупите. Тој вели дека пејзажот на закани драматично се променил по целосната инвазија на Русија во Украина.

И покрај итноста, Писториус ги отфрла шпекулациите за непосредна закана. Но, тој вели дека Германија мора да ги третира наредните години како клучни: зајакнување на одвраќањето, проширување на резервите, подобрување на инфраструктурата и подготовка за можноста Русија повторно да ја тестира решителноста на НАТО.