Со доаѓањето на постудените денови, многу македонски семејства повторно почнуваат да пресметуваат колку ќе ги чини греењето. Дали климата да работи цел ден, дали да се вклучи дополнителна греалка или, пак, да се облече уште еден џемпер и да се почека со затоплувањето? Но, според советите на специјалистите за енергетска ефикасност, постојат неколку едноставни начини со кои станот може подолго да ја задржи топлината, без дополнително трошење електрична енергија и без големи вложувања.
Првата работа на која треба да се обрне внимание се прозорците и вратите. Колку и да е добро загреана просторијата, ако низ прозорските рамки постојано влегува студен воздух, топлината брзо ќе исчезне.
За проверка не е потребен никаков посебен инструмент. Доволно е обично парче хартија.
Европските советувалишта за потрошувачи препорачуваат лист хартија да се стави меѓу рамката и прозорецот, а потоа прозорецот да се затвори.
„Ако хартијата не може лесно да се извлече, прозорецот доволно добро затвора“, се наведува во советите за потрошувачите.
Доколку листот лесно излегува, тоа може да укажува дека гумата за дихтување е истрошена или дека прозорецот не затвора правилно. Решението често е едноставно. Во продавниците за градежни материјали во Македонија можат да се најдат самолепливи изолациски ленти, кои се поставуваат за неколку минути.
Сличен проблем има и кај влезните врати. Особено во постарите згради, студениот воздух навлегува под вратата, а станарите го чувствуваат најмногу во ходникот. Поставувањето гумена или четкаста лента на долниот дел од вратата може значително да го намали провевот.
Енергетските советници посочуваат дека не е најважно само колку ќе се загрее станот, туку и колку долго ќе успее да ја задржи произведената топлина.
Посебно внимание треба да се посвети на прозорците навечер. Спуштените ролетни и дебелите завеси помагаат да се намали губењето топлина преку стаклата. Преку ден, кога има сонце, препорачливо е завесите да бидат отворени за сончевите зраци природно да ја загреваат просторијата.
Но, има една грешка што често се прави во становите. Долгите завеси ги покриваат радијаторите, па голем дел од топлината останува заробен меѓу прозорецот и ткаенината. Затоа радијаторите треба да бидат слободни, без мебел или тешки завеси пред нив.
И теписите можат да помогнат, особено во становите на приземје или над незагреани подруми. Тие не произведуваат топлина, но го намалуваат чувството на студ што доаѓа од подот.
Економистите кои ја анализираат потрошувачката на енергија укажуваат дека малите заштеди можат да имаат значење кога се повторуваат секој ден во текот на грејната сезона. Сепак, точната заштеда зависи од изолацијата, квадратурата, начинот на греење и навиките на домаќинството.
Една од препораките е и собната температура да се намали за еден степен, доколку тоа не ја нарушува удобноста на станарите. Според германските енергетски препораки, ваквото намалување може да донесе заштеда на енергија за греење до шест проценти.
Важен е и начинот на проветрување. Наместо прозорецот со часови да стои подотворен, подобро е накратко целосно да се отвори. Така воздухот побрзо се заменува, а ѕидовите и мебелот помалку се ладат. Притоа, не треба да се затвораат отворите за неопходна вентилација, бидејќи тоа може да создаде проблеми со влагата и квалитетот на воздухот.
Секако, ваквите мерки не можат целосно да го заменат греењето во студените зимски денови. Но, можат да ја намалат потребата климата, парното или греалката постојано да работат со полна сила.
За многу домаќинства, првиот чекор кон помала сметка за струја можеби нема да биде купување нов уред, туку проверка на старите прозорци, поставување неколку метри изолациска лента и спуштање на ролетните пред спиење.
Б.З.М.
