Да најдеш добар келнер во Македонија станува сè потешка задача за сопствениците на кафулиња, барови и ресторани. Огласи за вработување има насекаде, но заинтересирани кандидати сè потешко се наоѓаат.
Угостителите бараат луѓе што знаат да работат, што ќе бидат љубезни со гостите и што нема да си заминат по само неколку недели.
Од друга страна, работниците бараат повисоки плати, редовни слободни денови и подобри услови. И додека едните се жалат дека нема кој да работи, другите велат дека не сакаат да го поминуваат целиот ден на нозе за плата што едвај ги покрива месечните трошоци.
Најголем проблем имаат помалите кафулиња, особено оние што не можат да се натпреваруваат со големите ресторани и познатите угостителски објекти во поглед на платите и условите за работа.
Сопствениците бараат искусни келнери, но таквите работници најчесто веќе имаат работа или бараат подобро платен ангажман. Кога ќе се појави кандидат без искуство, потребно е време да се обучи, да научи да работи со нарачки, да комуницира со гостите и да се снаоѓа кога кафулето е полно.
Познавачите на угостителскиот бизнис објаснуваат дека проблемот не е само во недостигот од работници, туку и во честото менување на персоналот. За еден локал да функционира добро, потребен е тим што се познава и знае како да ја организира работата. Кога постојано доаѓаат нови луѓе, тоа се одразува и врз услугата.
Послужувањето кафе на прв поглед изгледа како едноставна работа. Но, угостителите добро знаат дека не е така. Келнерот треба да ги запомни нарачките, да биде брз, да знае да се справи со незадоволен гостин и да остане смирен дури и кога сите маси се полни.
Особено се бараат работници што имаат добри комуникациски вештини. Во угостителството не е доволно само да се однесе пијалакот до масата. Начинот на кој келнерот ќе го пречека и ќе го услужи гостинот често влијае врз тоа дали тој повторно ќе се врати во локалот.
Економистите укажуваат дека недостигот од персонал во угостителството е тесно поврзан со условите на пазарот на трудот. Младите сè повеќе бараат работни места со предвидливо работно време, можност за напредување и редовни слободни денови. Работата во кафуле, пак, често подразбира ангажман за викенди, празници и во вечерните часови.
Дополнителна конкуренција за домашните угостители претставуваат сезонските работни ангажмани во странство. Искусните келнери и шанкери имаат можност да заминат во туристичките центри, каде што можат да заработат повеќе за време на летната сезона. По враќањето, дел од нив не се заинтересирани повторно да работат во домашните кафулиња под претходните услови.
Според економските аналитичари, работодавачите што сакаат да задржат добар персонал мора да обрнат внимание и на организацијата на работата. Редовната исплата, јасно утврдените смени, коректниот однос и можноста за дополнителна заработка се меѓу факторите што влијаат врз задоволството на вработените.
Сепак, и сопствениците на локалите имаат свои пресметки. Киријата, струјата, набавките, даноците и другите трошоци го ограничуваат просторот за зголемување на платите. Особено во помалите населби, каде што прометот не е ист како во централните градски подрачја.
Поради тоа, дел од угостителите се одлучуваат да вработуваат студенти и млади луѓе без искуство. За нив ова често е прво работно место, начин да заработат дополнителни пари или привремено решение додека не најдат работа во професијата за која се образувале.
Но, токму тука се појавува проблемот со задржувањето на персоналот. Кога работникот ќе стекне искуство и ќе добие подобра понуда, неретко заминува, а сопственикот повторно почнува со барање нов келнер.
Во некои кафулиња, кога ќе недостига персонал, и самите сопственици застануваат зад шанкот, ги примаат нарачките и послужуваат гости. Во други, преостанатите вработени преземаат дополнителни обврски.
Огласите за келнери и шанкери, пак, продолжуваат да се објавуваат. Се бараат работници со искуство, но и почетници што се подготвени да го научат занаетот. За многу сопственици најголемиот предизвик веќе не е само да најдат човек што ќе ја прифати работата, туку да најдат некој што ќе остане.
Б.З.М.