Некогаш гаражата се сметаше за дополнителен простор што доаѓа со станот, а денес за неа се бараат суми со кои до пред неколку години можеше да се купи и помала недвижност.
Во Скопје паркинг-местата стануваат сѐ поскапи, особено во населбите каде што секој слободен квадрат е зафатен со автомобили. Цените во огласите достигнуваат и 18.000 евра, а на одредени локации продавачите бараат и повеќе.
Недостигот од паркинг-простор ги направи гаражите посебна категорија на пазарот на недвижности, интересна и за граѓаните што сакаат да го решат секојдневниот проблем со паркирањето и за оние што размислуваат да заработуваат од изнајмување.
Според огласите за продажба, во скопските населби Центар, Карпош, Аеродром и Кисела Вода цените значително се разликуваат во зависност од местоположбата, големината и пристапот до гаражата. На пазарот има паркинг-места од околу 7.000 евра, но и затворени гаражи за кои се бараат 15.000, 18.000, па дури и 18.500 евра. Во Дебар Маало, на пример, за подземно паркинг-место во огласите се барале 12.500 евра, додека за гаража од 18 квадратни метри во Центар била огласена цена од 18.500 евра.
Познавачите на пазарот на недвижности посочуваат дека главната причина за високите цени е недостигот од паркинг-места. Во густо населените делови од Скопје има сѐ повеќе автомобили, а можностите за паркирање се ограничени. Особено голем проблем имаат жителите на постарите згради, кои биле изградени во период кога семејствата најчесто располагале со еден автомобил или воопшто немале возило.
„Цената на гаражното место најмногу зависи од локацијата и од тоа колку е тешко да се најде слободен паркинг. Таму каде што просторот е ограничен, сопствениците можат да бараат значително повисока цена“, е оценката што ја изнесуваат познавачите на пазарот.
Високите цени не ги одвраќаат сите купувачи. За граѓаните што секојдневно губат време барајќи место пред зградата, сопствената гаража претставува практично решение. Особено ако автомобилот го користат секој ден, а навечер со часови кружат низ соседните улици.
Но, гаражите стануваат интересни и како инвестиција. Наместо да се купува стан за издавање, дел од вложувачите го разгледуваат и пазарот на паркинг-места, за кој е потребен помал почетен капитал. Дополнителна предност е што гаражите немаат трошоци за опремување како станбените простории, а одржувањето вообичаено е поедноставно.
На огласниците во Скопје може да се најдат гаражи и паркинг-места што се издаваат за 40, 50, 80 или 100 евра месечно. Во Дебар Маало има и огласи со цена од 120 евра месечно. Висината на киријата, како и продажната цена, зависи од локацијата, пристапот и условите што ги нуди просторот.
Економистите укажуваат дека при вакво вложување треба да се пресмета односот меѓу набавната цена и очекуваната заработка. На пример, ако гаража се купи за 15.000 евра и се издава за 80 евра месечно, годишниот приход би изнесувал 960 евра. Тоа значи дека за враќање на вложените пари би биле потребни повеќе од 15 години, под услов гаражата постојано да биде издадена и да нема дополнителни трошоци.
Токму затоа, според економската логика, високата продажна цена не значи автоматски и добра инвестиција. Важни се и можноста за редовно изнајмување, правниот статус на гаражата и реалната побарувачка во конкретната населба.
Проблемот со паркирањето, пак, не се однесува само на централното градско подрачје. Во делови од Аеродром, Карпош и Кисела Вода, каде што последните години се изградени голем број станбени објекти, паркинг-просторот исто така има висока вредност.
Во меѓувреме, огласите продолжуваат да се редат. Се продаваат подземни гаражи, затворени боксови, отворени паркинг-места и простори во станбени комплекси. За едни тоа е начин да заработат од недвижност, а за други можност конечно да престанат секоја вечер да бараат каде да го остават автомобилот.
Б.З.М.