Немаат пекарници, немаат излози, ниту пак плаќаат скапи реклами. Доволни им се една рерна, добар рецепт и профил на Фејсбук. Сè повеќе жени во Македонија подготвуваат домашни кифлички, погачи, соленки и други печива, а муштериите ги наоѓаат преку социјалните мрежи. За едни тоа е дополнителна заработка покрај редовната работа, за други можност да придонесат во домашниот буџет без да излегуваат од дома.
Во групите на Фејсбук наменети за купување и продавање сè почесто се појавуваат фотографии од тазе испечени кифлички, наредени во тави или спакувани во кутии. Под фотографиите најчесто стојат кратки пораки дека се примаат нарачки за родендени, слави, крштевки и други семејни прослави.
И работата оди. Особено кога ќе се погоди рецептот, а задоволните муштерии ќе почнат да го препорачуваат производот на роднини и пријатели.
Една скопјанка, која веќе подолго време продава домашни кифлички, раскажува дека почнала сосема случајно, откако направила повеќе кифлички од потребното и им ги понудила на соседите.
Токму семејните прослави се една од главните причини поради кои луѓето бараат вакви услуги. Кога се подготвува роденден со триесетина гости, не секој има време да меси, да сука и со часови да стои покрај шпоретот. Полесно е да се нарачаат неколку килограми кифлички и да се подигнат непосредно пред прославата.
Понудата е разновидна. Се продаваат обични кифлички со сусам, полнети со сирење, кашкавал или шунка, но и погачи, солени ролати и мини-пецива. Некои прифаќаат нарачки само за викенди, додека други работат речиси секојдневно.
Економистите посочуваат дека ваквите мали домашни бизниси можат да бидат добар извор на дополнителен приход, особено за семејствата што располагаат со ограничен месечен буџет. Почетните вложувања се релативно мали доколку дома веќе има соодветна опрема, но тоа не значи дека целата сума од продажбата претставува заработка.
Треба да се пресметаат брашното, јајцата, сирењето, маслото, струјата, амбалажата, превозот и времето потрошено за подготовка. Ако се работи по ниска цена, може да се случи по неколку часа месење и печење да остане скромна добивка.
Познавачите на малото претприемништво укажуваат и на уште една предност. За разлика од класичната продавница, продажбата преку Фејсбук овозможува производите да се подготвуваат според однапред договорени количества. Така се намалува ризикот да остане непродадена храна.
Сепак, ваквата продажба има и законски обврски. Од Агенцијата за храна и ветеринарство е пропишано дека операторите со храна треба да ги исполнуваат соодветните хигиенски услови и да работат во регистрирани или одобрени објекти. Самото тоа што храната се продава преку интернет не значи дека производителот е ослободен од овие правила.
За купувачите, пак, најважни остануваат вкусот, свежината и договорот. Ако кифличките се вкусни, испорачани навреме и по прифатлива цена, голема е веројатноста повторно да нарачаат.
А следната нарачка можеби ќе дојде токму од нивна препорака. Без рекламен билборд, без дуќан на главна улица. Само со фотографија на Фејсбук и порака во инбокс.
Б.З.М.
