Цените на горивата повторно се во фокус, а прашањето што ги загрижува граѓаните е едноставно – дали следува нов бран на поскапувања?
Иако на прв поглед пазарот изгледа стабилен, глобалните фактори повторно создаваат притисок што може брзо да се прелее и во Македонија.
Што се случува на светските пазари?
Цената на нафтата е под силно влијание на неколку ризици, како геополитички тензии на Блискиот Исток, одлуки за производство од земјите извознички, зголемена побарувачка пред летната сезона.
Дури и мала промена во понудата може да предизвика нагло движење на цените.
Три сценарија што се следат
Експертите најчесто зборуваат за три можни развои:
1. Раст на цените
Ако тензиите ескалираат – можно е поскапување на горивата во наредните недели.
2. Стабилизација
Ако нема нови шокови – цените може да останат релативно стабилни.
3. Благ пад
Ако се зголеми производството – можна е краткорочна корекција надолу.
Што значи ова за Македонија?
Македонија е увозно зависна од нафта, што значи секое глобално поскапување брзо се пренесува, цените реагираат со задоцнување од неколку дена, домашниот пазар има ограничен простор за амортизација.
Затоа, локалните цени се директно поврзани со глобалните движења.
Каде најмногу ќе се почувствува?
Покрај директниот ефект врз горивата, растот влијае и на транспортните трошоци, цените на производи, логистиката и испораките. Со други зборови – поскапо гориво значи поширок притисок врз цените.
Цените на горивата ретко се стабилни подолг период.
Иако нема гаранција за нагло поскапување, ризиците се присутни, а тоа значи дека секоја промена на глобалниот пазар може брзо да се почувствува и кај нас.
С.Б.
