Македонските градежни фирми главни на европските градилишта, а чираци на домашните проекти!

Градежниот сектор продолжува со остварување на позитивни резултати на меѓународниот пазар. Официјалните податоци велат дека македонските градежни компании забележале зголемување на договорените и извршените работи во странство. На градежниците од Македонија се уште им е нејасно како е можно во странство да бидат ценети и барани, а за извршување на големи капитални проекти во сопствената држава да бидат прогласувани како некапацитетни. Во меѓувреме секторот се соочува со најголемиот проблем на денешницата а тоа е работниот кадар, кој се помалку е квалификуван.

Официјалните податоци на Државниот завод за статистика покажуваат дека во периодот јануари – септември годинава, македонските градежни компании договориле за речиси 70 отсто повеќе работа на странскиот пазар во однос на истиот период лани. Податоците на статистичарите велат дека најмногу градежни работи во анализираниот период се договорени во најсилната европска економија-Германија и тоа за 166 отсто повеќе од периодот јануари – септември лани. Потоа сериозно зголемување на градежните договори на македонските градежни фирми во странство има и во Црна Гора и тоа за 134,5 отсто. За 66 проценти има повеќе договорени градежни проекти и во соседна Бугарија. Во однос на извршените градежни работи, во периодот од јануари до септември годинава во Црна Гора има најголем раст на извршените градежни македонски компании, и тоа за 175 отсто во споредба со истиот период лани. Следуваат податоците за германија кои вечат дека во оваа држава се зголемиле извршените градежни работи за речиси 140 отсто во однос на јануари – септември ланската година. Во Бугарија податоците велат колку се договорило, толку и се извршило, односно 66 отсто.

„Според податоците на Државниот завод за статистика, во периодот јануари – септември 2023 година, вкупната вредност на договорените градежни работи во странство изнесува 230 887 илјади денари. Во наведениот период, градежната оператива од Република Северна Македонија во странство извршила градежни работи во вкупна вредност од 148 656 илјади денари“, се наведува во извештајот на Државниот завод за статистика.

Од градежниор сектор и натаму остануваат на ставот дека многу ретко домашните градежни компании добиваат работа од државата, да бидат главен изведувач на некој од капиталните проекти, со образложение дека им недостасува капацитет да ја завршат работата во целост. Податоците на здружението на градежништво само четири отсто од капиталните инвестиции на државата ги добиваат домашните фирми, а останатиот дел од колачот или речиси цел го добиваат странски компании.

„Законската одредба е многу општа и за најавената градежна офанзива да отвори простор за развој на домашната градежна оператива, истата мора да се толкува како обврска за домашните градежни компании да бидат ангажирани во проектирањето и изведбата на патните делници на коридорите осум и 10д“, велат од Здружението на градежништво.

Во меѓувреме, домашните градежни фирми се соочуваат со можеби досега најголем одлив на работен кадар во историјатга на овој сектор. Недостасуваат градежни работници од сите области во секторот.

И.П