Македонската економија во вториот квартал од 2026 година испорача изненадувачки висока стапка на раст на БДП од 4,3%, што е највисоко ниво од пост-пандемиското закрепнување во 2021 година наваму. Сепак, зад оваа наизглед импресивна бројка се крие економија силно зависна од државната инјекција, покажува најновата анализа на реномираниот економски институт „Фајнанс тинк“.
Економскиот аналитичари предупредуваат дека иако бројките се оптимистични, структурата на растот отвора сериозни прашања за неговата долгорочна одржливост.
Градежништвото како главен мотор
Според деталниот мониторинг на „Фајнанс тинк“, главен двигател на економскиот залет е градежниот сектор, кој во вториот квартал забележа висок раст од 21,9%. Овој скок е речиси целосно генериран од нискоградбата, односно од изградбата на големите инфраструктурни патни коридори поддржани со државни пари, каде активноста се зголемила за дури 48,9%.
Од друга страна, столбот на реалната економија, индустриското производство, покажува знаци на изнемоштеност и бележи скромен раст од само 1%. Оваа дивергенција јасно укажува дека приватниот сектор сè уште се бори со притисоците од намалената странска побарувачка и глобалните геополитички тензии.
Најсериозниот аларм во анализата на „Фајнанс тинк“ е насочен кон државната каса. Буџетскиот дефицит во овој квартал се искачи на високи 7,1%, што е директен резултат на агресивното јавно трошење и зголемените капитални расходи за инфраструктура.
Институтот нотира уште неколку загрижувачки структурни проблеми:
Пензиски дефицит: Растечкиот јаз во пензискиот фонд кој мора да се покрива од централниот буџет.
Сива економија: Трендот на неформално вработување останува висок, што ги одлева потенцијалните даночни приходи.
Инфлаторен притисок: Стапката на инфлација од 4,6% останува релативно висока, подгреана од базните ефекти и геополитичките конфликти.
Што нè чека до крајот на годината според Фајнанс тинк
И покрај силното второ тримесечје, од „Фајнанс тинк“ остануваат умерени во своите очекувања за целата година. Нивните консолидирани проекции предвидуваат дека економскиот раст на Македонија за цела 2026 година ќе изнесува 3,5%, додека просечната инфлација ќе се стабилизира на 4,1%.
Заклучокот на аналитичарите е јасен: Македонија во моментов купува економски раст преку задолжување и јавни проекти. За овој раст да стане одржлив, државата ќе мора да најде начин да го пренесе економскиот импулс од нискоградбата кон преработувачката индустрија и извозот, пред фискалниот товар да стане претежок за носење.
Извор: Finance think
