Иран е подготвен да се приклучи кон Новата банка за развој (NDB), финансиската институција основана од земјите на БРИКС, најави гувернерот на Централната банка на Иран, Абдолнасер Хемати.
Хемати изјавил дека Иран наскоро би можел да стане член на банката, во период кога Техеран се обидува да ги зајакне економските и финансиските врски со земјите од БРИКС и да најде алтернативи на западниот финансиски систем.
Изјавата ја пренесе и „Reuters“, но од самата банка за развој засега не е потврдено дека Иран станал член.
„Се стремиме да воспоставиме билатерална и трилатерална монетарна соработка со земјите-членки“, изјавил Хемати, според иранската агенција „Тасним“.
Што е „БРИКС банка“?
Новата банка за развој е основана во 2015-та година од Бразил, Русија, Индија, Кина и Јужна Африка. Нејзината цел е да финансира инфраструктурни и проекти за одржлив развој во земјите во развој.
Иако е создадена од основачките членки на БРИКС, членството во банката не е исто што и членството во БРИКС. На пример, Иран е членка на БРИКС, но не е членка на банката, додека Алжир и Бангладеш се членки на банката, но не се членки на БРИКС.
Според официјалните податоци на банката, во моментов нејзини членки се Бразил, Русија, Индија, Кина, Јужна Африка, Бангладеш, Обединетите Арапски Емирати, Египет, Алжир и Узбекистан.
Узбекистан официјално се приклучи на 5-ти јуни 2026-та година и стана десеттата членка на институцијата и прва од Централна Азија.
Иран сака полесен пристап до финансирање
Доколку Иран стане членка, земјата би можела да бара финансирање за проекти во области како транспорт, водоснабдување и санитарна инфраструктура, дигитална инфраструктура и урбан развој.
Тоа би било значајно за Техеран, кој со години е под американски и други меѓународни санкции, поради што има ограничен пристап до дел од меѓународните финансиски пазари.
Приклучувањето кон институција во која главна улога имаат Кина, Русија и други земји од глобалниот југ би му овозможило на Иран дополнително да ги прошири финансиските и трговските врски надвор од западниот финансиски систем.
Иран веќе е член на БРИКС од 2024-та година, но досега не беше акционер во Новата банка за развој.
Иран и Русија веќе разговараат за членството
Техеран веќе доби поддршка од Москва за приклучување кон банката.
Во мај рускиот министер за финансии Антон Силуанов изјави дека Русија е подготвена да ја поддржи иницијативата на Иран за проширување на економската и финансиската соработка, вклучително и во рамките на БРИКС и Новата банка за развој.
Сепак, за Иран да стане официјална членка, потребно е да го помине формалниот процес за пристапување и да ги исполни условите на банката.
БРИКС и „БРИКС банката“ не се исто
БРИКС денес има пошироко членство од основачките пет земји. Иран, Египет, Етиопија и Обединетите Арапски Емирати се приклучија во 2024-та година, а Индонезија во 2025-та година.
Но, проширувањето на БРИКС не значи автоматско членство во Новата банка за развој.
Токму затоа најавата на Хемати треба да се третира како најава за пристапување, а не како потврда дека Иран веќе станал член на банката. Официјалната листа на „NDB“ во моментов не го вклучува Иран.
