Постојат денови кога Охрид е туристички град и денови кога изгледа како цел Балкан да решил да се сретне на неговото пристаниште. Први август традиционално му припаѓа на вториот тип.
Уште од утринските часови кон градот се движат автомобили од Скопје, Тетово, Битола, Прилеп, Куманово, но и возила со регистарски таблички од Србија, Косово, Албанија, Турција, Холандија, Германија и Полска. На патарините се создаваат колони, кај Гостивар се губи трпението, на Стража се вози бавно, а на делницата Кичево – Охрид патувањето дополнително го забавуваат градежните работи и девијациите.
И покрај сето тоа, ретко кој се откажува.
Затоа што кога конечно ќе се појави езерото зад последниот свиок, кога ќе се почувствува вечерниот воздух покрај кејот и кога ќе светнат староградските улици, повеќето патници брзо забораваат колку време поминале во автомобилот.
Охрид на почетокот на август не е место на кое се доаѓа само за капење. Тој е комбинација од плажа, концерти, ресторани, ноќен живот, прошетки, историја и она специфично чувство дека постојано нешто се случува.
Во еден ден – светски концерти, класична музика и преполн град
Оваа година први август падна во сабота, што дополнително го засилува туристичкиот бран. На стадионот „Билјанини Извори“ вечерва настапуваат светската поп-ѕвезда Рита Ора, регионалната музичка ѕвезда Сенидах и македонското дуо 2 Бона. Почетокот е закажан за 20 часот, а билетите преку регионалната мрежа на Eventim се продаваа по цена од околу 36 евра, во зависност од категоријата и продажниот канал.
Само еден час подоцна, на сосема друга сцена и пред различна публика, во црквата „Света Софија“ започнува концертот „Внатрешен глас на виолончелото и виолината“, во рамките на 66. издание на фестивалот „Охридско лето“. Настапуваат Камерниот оркестар од Битола, виолончелистот Емил Ровнер, виолинистот Симон Поповски и диригентот Евгениј Шчербаков, а билетот чини 500 денари.
Тоа можеби најдобро го објаснува Охрид во август.
На само неколку километри оддалеченост, во иста вечер, еден дел од гостите ќе пее на стадион со светска поп-ѕвезда, друг ќе слуша виолончело во храм стар речиси девет века, трет ќе вечера покрај езерото, а четврт ќе бара маса во преполните кафеани и клубови.
Програмата на „Охридско лето“ речиси секоја вечер носи нов настан. Концерти се одржуваа на 29, 30 и 31 јули, програмата продолжува на 1 август, а нови настапи се закажани за 3 и 4 август. Градот практично преминува од една сцена на друга без да го намали ритамот.
За тие што се обидуваат да најдат соба во последен момент, тоа е и добра и лоша вест. Добра, бидејќи градот е полн со содржини. Лоша, бидејќи најбараните хотели, апартмани и вили во центарот и покрај езерото се резервираат многу порано, а она што останува слободно често е подалеку, поскапо или достапно само за ограничен број ноќевања.
На интернет-платформите се огласуваат повеќе од 1.500 хотели, апартмани, вили и други места за престој во Охрид и околината, но бројот на огласи не значи дека толку објекти имаат слободни соби токму за најбараниот викенд. Во шпицот, сместување „за вечерва“ станува сосема различен производ од сместување резервирано неколку недели однапред.
Туристичките бројки покажуваат зошто притисокот е толку голем. Само во мај 2026 година, пред да започне главната сезона, Охрид го посетиле 40.269 регистрирани туристи. Од нив 10.383 биле домашни, а 29.886 странски гости. Во истиот месец биле остварени 77.347 ноќевања.
Во јули и август 2025 година во Охрид престојувале приближно 84.000 домашни и 67.000 странски туристи. Тоа се околу 151.000 регистрирани туристи во само два месеци, без дневните посетители, луѓето сместени кај роднини и пријатели и делот од приватното сместување што не влегува целосно во официјалната статистика.
Најтешкиот дел од одморот е да се стигне до него
За гостите што пристигнуваат од Скопје и северниот дел на земјата, летното патување кон Охрид одамна не е едноставно движење од една до друга точка.
Проблемите започнуваат кај наплатните станици, продолжуваат на семафоризираната раскрсница кај Гостивар и повторно се чувствуваат на планинскиот премин Стража и на патот од Кичево кон Охрид.
Гужвите кај Гостивар се особено изразени во петок попладне, за време на викендите и празниците. За делница што во нормални услови се поминува за околу половина час, возачите во најлошите периоди губат дополнителен час или повеќе.
Од Автомото сојузот информираат дека на патниот правец Кичево – Охрид сообраќајот се одвива со девијации поради градежни работи на повеќе делници. Поставена е сигнализација, но во период кога илјадници возила се движат кон езерото, секое стеснување создава ново забавување.
Пристигнувањето во градот не значи и крај на потрагата. Следува барање паркинг, движење низ улици полни со пешаци, такси-возила и автомобили, како и обид да се стигне до плажа или ресторан во период кога сите имаат сличен план.
Општина Охрид уште пред сезоната воведе посебен летен сообраќаен режим на делови од улиците „Кеј Македонија“ и „Ванчо Николески“. Од 1 јули до 31 август е воведена и забрана за изведување поголем дел градежни работи на подрачјето на општината, токму за дополнително да не се оптоварува градот во туристичкиот шпиц.
Но гужвата, колку и да е напорна, е и највидливиот доказ за привлечноста на градот.
Охрид сè уште има нешто што тешко може да се претвори во статистика. За неколку часа туристот може да се капе во езеро старо милиони години, да руча риба или скара на плажа, да плови со брод, да се искачи до Самоиловата тврдина, да го фотографира зајдисонцето кај Канео и вечерта да избере меѓу класичен концерт, стадионски спектакл, кафеана или клуб.
Плажите од градот до Горица, Лагадин, Пештани, Елшани, Трпејца и Свети Наум нудат различно искуство. Некој бара музика и дневна забава, некој мирна семејна плажа, а некој скриено место до кое најлесно се пристигнува со чамец.
Токму таа разновидност го прави Охрид повеќе од евтина замена за морски одмор. Тој може да биде романтичен, семеен, историски, гастрономски и забавен во ист ден.
Секако, градот има сериозни предизвици. Му недостига поефикасна патна врска, повеќе организиран паркинг, подобар јавен превоз долж ривиерата и инфраструктура што ќе може да го издржи бројот на луѓе во најоптоварените викенди.
Но на први август ретко кој доаѓа во Охрид поради совршената инфраструктура.
Се доаѓа поради утрото покрај езерото, поради звукот на чамците кај пристаништето, поради полните тераси, музиката што се слуша од повеќе страни, старите улички и вечерите што завршуваат многу подоцна од планираното.
Затоа се чека на патарина. Затоа се стои на семафорот кај Гостивар. Затоа се бара паркинг половина час и се телефонира на десет места за една слободна соба.
Бидејќи патувањето до Охрид понекогаш трае предолго, но кога градот ќе „запали“ во првиот августовски викенд, речиси секогаш се исплаќа секоја изгубена минута.
С.Б.
