Замислете дека во 2021 година сте тргнале настрана 100.000 денари. Не сте ги потрошиле. Не сте ги вложиле. Едноставно сте ги чувале дома или на сметка без принос.
На прв поглед, денес сè уште имате 100.000 денари.
Но прашањето е Дали со тие пари можете да купите исто што можевте пред пет години?
Одговорот е – не.
Во меѓувреме, Македонија помина низ еден од најсилните инфлациски бранови во последните две децении. Цените на храната, енергијата, горивата и услугите значително се зголемија, што ја намали куповната моќ на заштедените пари.
Што значи тоа во пракса?
Инфлацијата не ги „брише“ парите од вашата сметка. Таа ја намалува нивната вредност.
Тоа значи дека за истите 100.000 денари денес можете да купите помалку производи и услуги отколку што можевте во 2021 година.
| Заштеда во 2021 | Куповна моќ денес* |
|---|---|
| 100.000 денари | еквивалент на околу 80–85 илјади денари |
| 500.000 денари | еквивалент на околу 400–425 илјади денари |
| 1.000.000 денари | еквивалент на околу 800–850 илјади денари |
*Ориентациона илустрација заснована на кумулативниот раст на потрошувачките цени во изминатиот период. Реалниот ефект зависи од структурата на трошоците на секое домаќинство.
Најголемиот удар го почувствува храната
Ако во 2021 година со 5.000 денари можевте да наполните количка со основни производи, денес за истата количина често се потребни значително повеќе средства.
Истото важи и за горивото, рестораните, градежните материјали, услугите, дел од комуналните трошоци.
Затоа многумина имаат чувство дека платите растат, но парите не стигнуваат како порано.
Зошто штедењето без принос е проблем?
Финансиските советници предупредуваат дека најголемиот непријател на парите не е само трошењето, туку и долготрајното чување средства без никаков принос.
Кога инфлацијата е повисока од каматата што ја добивате на депозит, реалната вредност на заштедата постепено се намалува. Затоа многумина денес бараат начини дел од средствата да ги распределат во депозити со повисоки камати, државни хартии од вредност или други инвестиции, во зависност од нивниот ризичен профил.
Што е најважната лекција?
Инфлацијата е речиси невидлив данок. Не ви зема пари директно од сметката, но секоја година тивко ја намалува нивната куповна моќ.
Токму затоа финансиските експерти советуваат заштедата да не се оценува само според бројката што стои на сметката, туку и според тоа што реално може да се купи со неа.
С.Б.
Прочитајте и Алтернатива на штедењето: Наместо во банка, дел од парите сè почесто одат на берза – denar.mk
