Граѓаните сè почесто имаат исто чувство – плаќаат повеќе на каса, а количината на производи во кесата е помала. Иако официјално нема драматични поскапувања, реалноста во маркетите кажува поинаква приказна.
Овој феномен економистите го нарекуваат „тивка инфлација“ – ситуација во која цените не растат нагло, но реалниот трошок за живот постепено се зголемува.
Како функционира „невидливото“ поскапување?
Наместо директно зголемување на цените, трговците користат неколку стратегии како намалување на грамажата (иста цена, помал производ), промени во квалитетот на производот, поретки попусти, дискретно зголемување на цените на основни артикли.
Резултатот е ист, односно граѓаните трошат повеќе, без тоа веднаш да биде очигледно.
Зошто најмногу се чувствува на каса?
Оваа појава најсилно се забележува кај основните прехранбени производи, млечните производи, месото и преработките, како и средствата за домаќинство.
Токму тие производи се купуваат редовно, па секоја мала промена има акумулиран ефект врз месечниот буџет.
Психологија на потрошувачот
Интересно е што ваквиот тип на поскапување е помалку „болен“ за потрошувачите, бидејќи не гледаат драстичен скок на цена, промените се постепени и тешко се споредуваат производите низ времето.
Но на крајот на месецот – разликата се чувствува.
Што значи ова за економијата?
„Тивката инфлација“ има неколку последици, како намалување на куповната моќ, промена на навиките за купување и зголемен притисок врз семејниот буџет.
Во вакви услови, граѓаните почнуваат да бараат поевтини алтернативи или да ги намалуваат трошоците.
Како да се заштитат граѓаните?
Практични совети се следење на цена по килограм/литар (не само по производ), споредба на брендови, купување на акции, но внимателно и планирање на неделен буџет.
Иако нема драматични поскапувања на прв поглед, реалниот трошок за живот постепено расте.
Прашањето не е дали има инфлација, туку како таа се „пакува“ и колку ја забележуваме.
