Милијардерот и извршен директор на Тесла и Спејс Икс, Илон Маск, предизвика нова глобална дебата откако предложи владите да почнат да им плаќаат на граѓаните како одговор на загубите на работни места предизвикани од вештачката интелегенција.
Маск верува дека универзалниот основен приход е најдоброто решение за економијата на иднината.
Универзален приход како одговор на вештачката интелигенција
Во објава на социјалната мрежа X, Маск рече дека владата треба редовно да им плаќа чекови на граѓаните за да ги ублажи ефектите од автоматизацијата.
Како што рече, развојот на вештачката интелигенција и роботиката ќе доведе до огромно зголемување на производството на стоки и услуги, што би можело да им овозможи на сите да имаат висок животен стандард без оглед на вработувањето.
Колку работни места се изложени на ризик
Проценките покажуваат дека влијанието на вештачката интелегенција врз пазарот на трудот би можело да биде значајно.
Според анализата, помеѓу 10 и 15 проценти од работните места во САД би можеле да исчезнат во следните пет години, што значи дека до 25 милиони луѓе би можеле да останат без работа, објавува Business Insider.
Што значи универзален висок приход?
Концептот на универзален висок приход е проширена верзија на универзалниот основен приход.
Додека основниот приход ги покрива основните трошоци за живот, моделот на Маск подразбира износи што би им овозможиле на граѓаните да имаат повисок животен стандард.
Според некои експерти, клучот не е во зголемувањето на парите, туку во намалувањето на трошоците за живот, бидејќи технологијата би можела драстично да ги намали трошоците за енергија, храна, здравствена заштита и образование.
Експертите се скептични
Иако идејата звучи привлечно, многу економисти предупредуваат дека тоа не е вистинското решение.
Според нивните проценки, проблемот не е само невработеноста, туку и ниските плати и стагнацијата на платите.
Наместо да плаќаат пари, експертите ја нагласуваат важноста на преквалификацијата и дополнителното образование за да можат работниците да се прилагодат на новите услови на пазарот на трудот.
Иднина без штедење за пензија
Маск отиде чекор понатаму, наведувајќи дека штедењето за пензија би можело да стане бесмислено во следните десет до дваесет години.
Според неговата визија, технолошкиот напредок би можел да создаде економија на изобилство каде што секој би имал доволно ресурси за живот.
Денешната реалност
Сепак, сегашната ситуација покажува поинаква слика.
Голем број граѓани сè уште живеат од плата до плата, соочени со инфлација, високи каматни стапки и бавен раст на платите.
Експертите предупредуваат дека дури и ако вештачката интелегенција донесе раст на продуктивноста, клучниот предизвик ќе биде распределбата на тоа богатство.
Идејата на Маск го поставува важното прашање за тоа како ќе изгледа економијата во ерата на вештачката интелегенција, но и дали земјите ќе успеат да најдат модел што истовремено ќе го поттикне развојот и ќе ги заштити работниците.
