Вкупно 1,2 трилиони евра вредни европски технолошки компании се појавија на берза во странство или завршија во рацете на странски купувачи во текот на изминатата деценија, покажува една студија.
Студијата, спроведена од шведската фирма за приватен капитал „EQT AB“ во соработка со консултантската компанија „McKinsey & Co“, разгледува околу 700 милијарди евра откупи од неевропски фирми и првични јавни понуди на технолошки компании помеѓу 2014-та и 2025-та година. Се проценува дека вредноста на овие компании се зголемила на околу 1,2 трилиони евра од јануари.
„Студијата го покажува обемот на проблемот, кој станува жешка тема за европските лидери и експертите за пазари на капитал, бидејќи домашните шампиони како што се производителот на чипови „Arm Holdings“ и „Spotify Technologies“ се обраќаат кон САД за подлабоки извори на капитал. Бегството има економски последици за Европа во однос на изгубените можности за работа, бидејќи компаниите го префрлаат својот фокус кон постигнување раст на друго место, меѓу другите ефекти што е потешко да се квантифицираат, како што е губењето на локалното знаење и идните технолошки основачи“, рече Виктор Енгелсон, партнер и раководител на технологија во рана фаза во „EQT“.
„Кога европска компанија излегува на берза во САД, центарот на гравитација се поместува, честопати трајно. Одлуката за котирање изгледа финансиска, но всушност е одлука за тоа каде ќе расте вашата компанија“, вели Енгелсон.
„EQT“ во минатото продаде или котираше некои технолошки средства во странство. Минатата година, го продаде стартапот за вештачка интелигенција „Sana“ на „Workday“ за 1,1 милијарда долари, а „EQT“ го истражува Њујорк како можна локација за котирање за компанијата за сајбер осигурување „CFC“, објави „Bloomberg News“.
„Она што САД го направија, а Европа можеби го пропушти, беше да ги разгледа пазарите на капитал како клучен начин за финансирање на компаниите. САД подобро се справија со ова од Европа, а Европа треба да го стигне“, рече Бјорн Зиберн, извршен директор на „SIX Group“, која ја води швајцарската берза.
За да се спротивстави на трендот, Европската Унија собира фонд од 5 милијарди евра „Скале Јуроп“ за финансирање на домашни компании во квантно пресметување, вештачка интелигенција и други длабоки технологии. „EQT“ е меѓу неколкуте менаџери на средства избрани да го водат фондот, изјавија луѓе запознаени со ова прашање.
„Останува клучно за Европа да продолжи да собира дополнителен капитал за своите пазари за да се осигури дека може да се натпреварува со американските компании. Особено во одбраната, вештачката интелигенција и длабоката технологија пошироко, ознаката за европски шампион може да се смета за конкурентска предност во однос на меѓународните играчи“, рече Лаура Фруехау, консултант во глобалната трансакциска пракса во адвокатската фирма „Freshfields“.
Постојат знаци дека привлечноста на американските пазари се намалува. Компанијата за плаќања „SumUp“ истражува IPO на европска берза откако претходно разгледа котација во САД, а брокерот за криптовалути „Bitpanda“ го избра Франкфурт како потенцијално деби на пазарот.
На европските компании им е потребна и скала за пристап до референтни индекси и доволно голем американски бизнис за да привлечат локален интерес во Њујорк, или ризикуваат да станат акции што инвеститорите ги потценуваат.
„Ако ги погледнете перформансите на многу европски компании котирани во САД, нивното патување не било секогаш одлично. Во однос на перформансите, во однос на тоа да бидат малку заборавено парче во големиот океан ако не се покажат добро“, рече Сиберн од „SIX Group“.
