На Европа би можело да ѝ се закани недостиг на гориво уште следниот месец поради продлабочувањето на кризата на Блискиот Исток, предупреди шефот на Шел, Ваел Саван.
Тој рече дека глобалниот недостиг на нафта и гас веќе ги принудил делови од Азија да ја намалат потрошувачката на енергија и дека последиците се закануваат да се прошират на Запад во рок од неколку дена.
Затоа, за да се спречат недостатоци, европските влади би можеле да бидат принудени да ја ограничат побарувачката за енергија, што е мерка што не е преземена од енергетската криза во 2022 година, пишува британски Телеграф.
Испраќање елитни маринци
Откако Иран го затвори Ормутскиот теснец, приближно една петтина од светските залихи на нафта и течен природен гас (LPG) беа блокирани во Заливот. Воени извори изјавија во вторникот дека Велика Британија ги предводи напорите за повторно отворање на клучниот трговски пат, а планерите наводно размислуваат за употреба на беспилотни летала за расчистување на мини што би летале од изнајмени цивилни бродови.
Во исто време, американскиот претседател Доналд Трамп се подготвува да испрати падобранци за евентуална копнена инвазија на клучните острови покрај иранскиот брег, иако во вторникот инсистираше мировните преговори со Техеран да продолжат.
Извори за „Телеграф“ изјавија дека потпретседателот Џ.Д. Венс се подготвува да ја игра улогата на преговарач за прв пат, бидејќи Иран одбива да разговара со претставниците на Трамп за Блискиот Исток, Стив Виткоф и Џаред Кушнер. Според извори од Заливот, Иранците ги обвинуваат дека „ги забоделе во грб“ за време на претходните нуклеарни преговори што ѝ претходеа на војната.
Зависност од Блискиот Исток
Војната влезе во својата четврта недела, а Меѓународната агенција за енергија ги повика земјите да ја намалат потрошувачката на нафта и гас со охрабрување на работата од дома, воведување пониски ограничувања на брзината и поголема употреба на јавниот превоз.
Во Азија, која е во голема мера зависна од енергијата од Блискиот Исток, владите веќе воведоа четиридневна работна недела, апелираа до граѓаните да користат помалку климатизација и ги суспендираа службените патувања во странство.
Зборувајќи на конференција во Хјустон, Саван рече дека европските влади наскоро би можеле да бидат принудени да преземат слични чекори. „Последиците се шират како бранови“, рече тој. „Гледаме дека Јужна Азија е првата што го носи товарот, кој потоа се префрла во Југоисточна и Североисточна Азија, а како што влегуваме во април, сè повеќе во Европа.“
Пренасочување кон Азија
„Затоа се обидуваме да соработуваме со владите и да ги предупредиме за механизмите што можеби ќе треба да ги воспостават – вклучувајќи мерки за намалување на побарувачката, одлуки за складирање, и така натаму“, додаде Саван.
Пазарите беа зафатени од паника, поради што цените на нафтата и гасот се зголемија за 40 и 60 проценти во последните четири недели. Во Азија, ова предизвика потрага по алтернативни добавувачи, при што земји како Кина, Јапонија и Јужна Кореја се натпреваруваат со Европа за снабдување од Соединетите Американски Држави, најголемиот светски извозник на нафта и UPP.
„Голем дел од американскиот товар сега се пренасочува кон Азија затоа што се подготвени да платат повеќе“, објасни Ешли Келти, аналитичар во Panmure Liberum. Извори од енергетската индустрија, сепак, предупредуваат дека недостигот на гориво е „најлошо, но малку веројатно сценарио“ што би се материјализирало само ако војната меѓу САД, Израел и Иран се одолговлекува до летото.
Страв од рецесија
Висок извор во британската енергетска индустрија потврди дека сценариото опишано од шефот на Шел е „едно од најлошите, но сепак апсолутно можно“. „Во моментов, луѓето се помалку загрижени за физичката безбедност на снабдувањето, а повеќе за цените.
Запомнете, дури и во врвот на последната енергетска криза, кога изгубивме огромни количини гас од Европа, сепак успеавме да го обезбедиме снабдувањето“, рече изворот.
Сепак, тој додаде: „Јасно е дека постои точка, можеби во јуни или јули, кога цените ќе пораснат толку многу што прашањето е дали Европа е подготвена да плати толку многу. Во тој момент, цените би можеле да бидат толку високи што домаќинствата и бизнисите ќе почнат сами да рационализираат.“
Банкарите од Волстрит предупредуваат дека Обединетото Кралство е во опасност од рецесија ако продолжи ценовниот шок. „Морган Стенли“ вели дека Банката на Англија би можела да ги зголеми каматните стапки ако цените на енергијата не паднат, што веројатно би предизвикало економски пад до крајот на годината.
