Тинитусот и сонот се најлошата можна комбинација, а невронаучниците од Оксфорд конечно објаснија зошто зуењето во ушите се влошува кога се обидувате да заспиете.
Тој субјективен звук, кој само вие го слушате, без разлика дали е шуштење, зуење, кликање или некој друг иритирачки шум, може да биде постојано присутен, но може да се појави и во напливи, токму кога најмалку го очекувате. Најновото истражување на невронаучниците од Универзитетот во Оксфорд открива сосема нов поглед – механизмите што го регулираат спиењето и тинитусот може да бидат испреплетени многу подлабоко отколку што претходно се веруваше, пишува Science Alert.
Истражувачите сега тврдат дека постои длабока, фундаментална врска помеѓу спиењето и тинитусот. Линус Милински, од Оксфордскиот институт за спиење и циркадијална невронаука, кој со години ги проучува овие феномени, изјави за Science Alert дека „извонредните паралели помеѓу спиењето и тинитусот“ го натерале да го доведе во прашање сè што досега било познато.
Тој објаснува дека и сонот и тинитусот се потпираат на спонтана мозочна активност, само што сонот е природна состојба што ги обновува телото и умот, додека тинитусот е исцрпувачки и постојано вознемирувачки. Со оглед на тоа што сè уште не постои ефикасен третман за субјективниот тинитус, проучувањето на овие сличности може да биде единствениот начин за нови и свежи пристапи кон лекување.
Фантомска перцепција се јавува кога мозокот го „измамува“ нашето сетило за слух, вид, допир или мирис, предизвикувајќи нè да доживееме нешто што всушност не е таму. Повеќето луѓе го доживуваат ова искуство само во сон, но околу 15 проценти од населението живее во оваа „фантомска реалност“ додека е буден. Тинитусот е најчестата форма на фантомска перцепција, и покрај фактот дека сè уште не е пронајдена ниту неговата точна причина ниту ефикасен третман.
Она што се претпоставуваше долго време, сега е научно потврдено. Огромното мнозинство луѓе со тинитус страдаат и од нарушувања на спиењето. Во 2022 година, тимот од Оксфорд го објави првиот сеопфатен преглед за да анализира како спиењето влијае на тинитусот и обратно. Нивната хипотеза беше дека спонтаните мозочни бранови за време на длабокиот не-REM сон можат привремено да ги потиснат невронските сигнали што предизвикуваат тинитус.
За да го проверат ова, научниците спроведоа експерименти врз ласици, чиј слушен систем е многу сличен на оној кај луѓето. Резултатите беа јасни – ласици кои развиле поинтензивен тинитус, исто така, покажаа посериозни нарушувања на спиењето. По изложеноста на бучава, проблемите со спиењето и појавата на тинитус се случија паралелно, што за прв пат директно укажуваше на врската помеѓу овие две состојби.
Поинтересно е што кај ласици со тинитус, беше забележана прекумерна чувствителност на мозочната активност на звук. Сепак, штом конечно влегоа во не-REM фазата на длабок сон, оваа хиперактивност се смири. Со други зборови, длабокиот сон може привремено да го „исклучи“ тинитусот со активирање на истите невронски патишта, давајќи му на мозокот краток, но драгоцен одмор.
За луѓето што живеат со тинитус, ова истражување не нуди моментално решение, но за прв пат дава увид во можен пат напред: разбирање како мозокот ги обработува звуците за време на спиењето и како можеме да ја користиме таа тишина како алатка, наместо да ја гледаме само како желба на која се надеваме секоја вечер.
