Цвета трговијата преку Инстаграм, како некоја нова уличка што никој не ја планирал, а сите одеднаш ја најдоа и почнаа да шетаат низ неа.
Можеби е до навиката брзо да се прелистуваат фотографии, можеби до чувството дека таму, меѓу неколку сториња и кратки видеа, човек може „од око“ да си најде нешто што му треба.
А можеби и до тоа што многумина веќе се уморни од големите продавници и нивните правила, па Инстаграм им личи на некој жив базар, неформален, раздвижен, понекогаш хаотичен… ама токму затоа привлечен.
Познавачи на дигиталните трендови велат дека последниве години Инстаграм се претвора во псевдо-трговски центар, само без мермерни подови и без фонтани што прскаат на средина.
„Луѓето сакаат брза комуникација“, објаснува еден експерт, па додава дека во таа брзина се крие и психологијата на купувањето.
Не е потребно ни шетање низ град, ни барање паркинг, туку две-три притискања на екранот и… готово. Некои велат дека тоа е опасно лесно, други дека е генијално практично. Вистината е веројатно некаде меѓу тие две крајности.
Интересно е што денес преку Инстаграм се продава буквално сè – од облека и чевли, до домашни колачи, мед, накит, па дури и специјализирани природни производи кои до вчера ретко кој ги спомнуваше.
Аналитичарите велат дека најголема промена се случила кога луѓето почнале да се навикнуваат на купување преку инбокс, „како да разговараш со продавач на тезга“. Тоа чувство на топлина, на непосредност, на „ајде бе, ќе ти пуштам слика да видиш“ – очигледно е дека ја отвора вратата за продажба многу повеќе отколку формалните веб-страници со регистри и форми.
Сепак, трговијата преку Инстаграм носи и своја сенка. Дел од експертите предупредуваат дека ваквиот начин на продажба сè уште се движи по раб – не секогаш има јасни фискални правила, гаранции, процедури за рекламации.
„Мора да се најде рамнотежа меѓу удобноста и регулативата“, коментира еден економски познавач.
Тој додава дека државата ќе мора да најде механизам со кој ќе се признаат новите модели на продажба, без притоа да го задуши духот на претприемништвото што, можеби за првпат по долго време, процутува одоздола, а не одозгора.
Во меѓувреме, корисниците си купуваат, продавачите си објавуваат нови сториња, а алгоритмот, оној мистериозен дигитален водич, внимателно го сервира тоа што мисли дека би сакале да го видиме. И вистина е, некогаш се фаќаш себеси како разгледуваш нешто што воопшто не си го планирал.
„Инстаграм е како другар што ти вика: еј, види го ова, можеби ќе ти се најде“, вели еден маркетинг-аналитичар.
Факт е дека трговијата таму стана секојдневие. Не е веќе ни тренд, ни случајна мода, туку нова навика. Некои велат дека така е подобро, други се загрижени, а трети едноставно… купуваат.
Некако во таа едноставност се крие целата приказна. И додека традиционалните продавници се прашуваат како да го задржат чекорот, Инстаграм си продолжува – малку хаотично, малку шарено, понекогаш дури и со недовршени реченици што остануваат виснати во инбоксот… но сепак моќно, затоа што токму таму, меѓу тие брзи кликови, трговијата цути и се шири како да нема намера да сопре.
Б.З.М.
