Иако извозот бележи благ раст, трговскиот дефицит продолжува да се продлабочува. Најновите податоци на ДЗС откриваат еден загрижувачки тренд, односно значително забавување на трговијата со Германија, нашиот најголем економски партнер.
Македонската економија бележи благ раст на извозот во првите осум месеци од 2025 година, но тој е засенет од уште поголемиот раст на увозот, што резултира со продлабочување на трговскиот дефицит. Според најновите податоци на Државниот завод за статистика, трговскиот минус на земјава за периодот јануари – август изнесува неверојатни 139.2 милијарди денари, или 2.26 милијарди евра.
Во овој период, вкупната вредност на извезени стоки достигнала 5.28 милијарди евра, што претставува раст од 1.7% во споредба со истиот период лани. Меѓутоа, вредноста на увезената стока пораснала уште повеќе, за 2.7%, достигнувајќи вредност од 7.53 милијарди евра.
Како резултат на тоа, покриеноста на увозот со извоз изнесува точно 70.0%, што значи дека со извозот успеваме да покриеме само 70 денари од секои 100 денари потрошени за увоз.
Аларм: Трговијата со Германија во пад од речиси 9%
Најзагрижувачкиот податок во извештајот е значителниот пад на трговската размена со Германија, која е убедливо најважниот економски партнер на Македонија. Вкупниот обем на трговија со Германија во првите осум месеци од годинава се намалил за 8.9% во споредба со лани. Падот е евидентен и кај извозот (-9.5%) и кај увозот (-7.3%), што е силен показател дека забавувањето на германската економија директно удира врз македонските компании, особено оние од автомобилската индустрија кои се најголеми извозници.
И покрај падот, Германија останува партнер број еден, а по неа на листата на земји со најголем обем на размена следуваат Велика Британија, Кина, Грција и Србија.
Што извезуваме, а што увезуваме?
Структурата на извозот останува непроменета и високо концентрирана. Најмногу извезуваме катализатори, сетови на проводници за возила и делови за седишта, што ја потврдува доминацијата на странските инвестиции во индустриските зони.
Од друга страна, на увозната листа доминираат нафтените деривати, металите од платинската група (суровина за производство на катализатори) и електричната енергија, што ја покажува зависноста на економијата од увоз на енергенси и суровини.
Анализата по сектори покажува дека растот на извозот го предводи секторот „Машини и транспортни уреди“ со импресивен скок од 13.7%. Позитивен тренд бележи и традиционалната индустрија, каде извозот на „Пијалаци и тутун“ пораснал за дури 23.9%. Спротивно на тоа, извозот во важниот сектор „Хемиски производи“ бележи пад од 10.9%.
С.Б.
