Претседателот на САД, Доналд Трамп, јасно стави до знаење дека сака Нобелова награда за мир, која ќе биде објавена следната недела, но експертите предвидуваат дека има мали шанси во споредба со оние кои вредно и тивко работат на „заборавените“ конфликти во светот.
Добитникот на престижната награда ќе биде објавен во петок, 10 октомври, но добитниците на Нобеловите награди за медицина, физика и хемија ќе бидат објавени во деновите пред тоа. Трамп би можел да биде споменат и во тие ситуации поради намалувањето на средствата за научни истражувања.
Трамп оваа недела изјави дека би било „навреда“ за Соединетите Американски Држави ако не ја освои Нобеловата награда за мир, но експертите во Осло, каде што се наоѓа комитетот што ги избира лауреатите, тврдат дека Трамп всушност нема шанси поради неговата политика „Америка на прво место“ и стилот на поделба.
„Тоа е сосема незамисливо“, изјави за АФП Оејвинд Стенерсен, историчар кој ја истражувал наградата и пишувал книги за неа.
Трамп е во многу погледи спротивен на идеалите што ги претставува Нобеловата награда, рече тој.
„Нобеловата награда за мир е за одбрана на мултилатералната соработка, на пример во Обединетите нации, а Трамп го крши тој принцип, тој го следи својот пат, еднострано“, додаде тој.
Американскиот лидер тврди дека завршил шест или седум војни за исто толку месеци, бројка за која експертите велат дека е многу претерана.
Десетици илјади луѓе можат да номинираат кандидати за Нобеловата награда за мир.
Оваа година беа номинирани 338 поединци и организации, но нивните имиња се чуваат во тајност 50 години.
Заборавени конфликти
Хагаг рече дека наградата треба да им се додели на актери кои работат тивко зад сцената.
Тој нагласи дека Нобеловиот комитет треба да го привлече вниманието кон „работата на локалните миротворци на терен“.
„Ова се заборавените актери на многу заборавени конфликти во светот“, додаде тој, наведувајќи ги како примери Судан, Сахел и земјите од Африканскиот Рог: Сомалија, Етиопија и Еритреја.
Мрежата на волонтери од Собите за итни интервенции кои ги ризикуваат своите животи во Судан за да ги хранат луѓето и да им помогнат да издржат војна и глад е една таква група, истакна тој.
Непрофитните организации како што се Комитетот за заштита на новинарите (CPJ) и Репортери без граници (RSF) исто така би можеле да бидат наградени по смртоносната година за новинарите, особено во Појасот Газа.
„Никогаш порано не биле убиени толку многу новинари за една година“, рече Нина Грејгер, раководител на Институтот за истражување на мирот во Осло (PRIO).
Јулија Навална, вдовица на критичарот на Кремљ, Алексеј Навални, е една од фаворитите на обложувалниците.
Нобеловата награда за мир беше доделена минатата година на јапонската организација на преживеани од атомскиот напад Нихон Хиданко за нејзините напори за забрана на нуклеарното оружје.
Швајцарски Крахт за литература?
Втората награда што беше предмет на многу шпекулации е онаа за литература, чиј добитник ќе биде објавен на 9 октомври.
Швајцарскиот писател Кристијан Крахт, кој се смета за најголем современ автор што зборува германски, е фаворит во литературните кругови.
На овогодинешниот Саем на книгата во Гетеборг, кој се одржува секоја година неколку недели пред објавувањето на Нобеловата награда, „многу членови на Шведската академија (која ја доделува наградата) беа присутни, седејќи во првиот ред за време на неговото предавање“, изјави за АФП Бјорн Виман, културен критичар за шведскиот дневен весник „Дагенс Нихетер“.
„И тоа е обично сигурен знак“, рече тој.
Откако Академијата ја додели наградата на јужнокорејскиот писател Хан Канг минатата година, Виман верува дека овогодинешната награда „ќе му припадне на бел маж од англосаксонска, германска или францускојазична земја“.
Други Нобелови награди
Наградата за медицина прва ќе биде објавена во понеделник, по што ќе следат физиката во вторник и хемијата во среда.
Наградата за економија на 13 октомври ја заклучува сезоната на Нобел.
Механизмите на вродениот имунитет, откривањето на матичните клетки од леукемија и откривањето на хормоните што го регулираат апетитот се меѓу областите на медицината што би можеле да бидат доделени.
Овогодишните победници во науката би можеле да ги искористат своите победи за да го привлечат вниманието кон фактот дека Трамп намалува милијарди долари средства за научни истражувања.
Нобеловата награда се состои од диплома, златен медал и чек во вредност од околу 1,2 милиони долари.
