Денес, Албанија го отвори кластерот 4 во преговорите за пристапување со Европската Унија, петти за помалку од една година, наведувајќи дека нејзината цел е да го отвори последниот кластер до крајот на годината.
На меѓувладината конференција на ЕУ и Албанија во Брисел беа отворени преговорите за зелената агенда и одржливата поврзаност, со што досега се отворени вкупно 28 поглавја.
Кластерот 4 ги вклучува поглавјата 14 (транспортна политика), 15 (енергија), 21 (трансевропски мрежи) и 27 (животната средина и климатските промени).
Албанскиот премиер Еди Рама на прес-конференција изјави дека ЕУ е „империја“ на која Албанија сака да ѝ припаѓа.
„Денес отворивме уште еден кластер, петти за 11 месеци. Мислам дека е рекорд. Сакаме да го отвориме последниот кластер до крајот на годината, знам дека е амбициозен, но се надевам дека ќе успееме“, рече Рама.
Тој рече дека Албанија сè уште има многу предизвици и напори, но дека нема друг начин.
„Конечно, за прв пат во историјата, можеме слободно да избереме со кого сакаме да се венчаме. Во минатото, бевме принудени да се венчаме со други империи, но ова е империјата од која сакаме да бидеме дел. Империја на вредности, права и безбедност во која нашите граѓани ќе бидат убедени дека нивната слобода и права нема да бидат одземени“, рече Рама.
Европската комесарка за проширување Марта Кос рече дека Албанија завршила „импресивна работа“ и дека е уверена дека ако продолжи со ова темпо, ќе го отвори последниот кластер до крајот на годината.
„Знам дека реформите што ги бараме од земјите кандидати понекогаш не се лесни и бараат фундаментални промени, но Албанија покажа дека позитивните промени се можни и дека ЕУ ги наградува“, рече Кос.
Еврокомесарот ги пофали албанските власти за реформите спроведени во последните години, додавајќи дека не е лесно да се отворат кластери, но дека е уште потешко да се затворат поглавјата и дека Албанија мора да продолжи да спроведува реформи, особено во областите на судските реформи, борбата против корупцијата, правата на малцинствата и слободата на медиумите.
Кос рече дека целта на албанската влада е да ги заврши преговорите во техничкиот дел до крајот на 2027 година и дека Европската Унија ја поддржува таа визија.
„Нема сомнение дека иднината на Албанија е во ЕУ, а денес сме еден чекор поблиску до таа цел“, рече Кос.
Пред почетокот на меѓувладината конференција, таа рече дека постојат разлики меѓу земјите кандидати и дека една од најголемите улоги во процесот на пристапување ја игра раководството на земјата.
„Ако раководството покаже проевропска ориентација, тогаш граѓаните имаат чувство дека земјата оди во вистинската насока“, рече Кос.
Данската министерка за европски прашања, Мари Бјере, чија земја претседава со ЕУ, изјави дека отворањето на уште еден кластер во преговорите за пристапување на Албанија е значаен чекор и покажува дека вистинските реформи носат вистински резултати.
„Со текот на годините, Албанија вложи големи напори во реформирањето на судството, борбата против корупцијата и хармонизирањето со надворешната политика на ЕУ. Покажа дека јасно ја гледа својата иднина во Европа, дава резултати и заслужува признание“, рече Бјере.
Таа додаде дека данското претседателство со ЕУ ќе продолжи да работи на процесот на проширување, кој стана геополитичка неопходност по руската инвазија на Украина.
„Мораме да продолжиме со проширувањето за посилна и побезбедна ЕУ и затоа проширувањето е приоритет на данското претседателство“, рече Бјере.
Од октомври 2024 година до мај оваа година, Албанија отвори четири кластери – 1 (фундаментални), 2 (внатрешен пазар), 3 (конкурентност и инклузивен раст) и 6 (надворешна политика).
Единствениот кластер што остана отворен е Кластер 5, кој е поврзан со ресурсите, земјоделството и кохезијата.
Албанија аплицираше за членство во ЕУ во 2009 година, доби статус на кандидат во 2014 година, а првата меѓувладина конференција на Европската Унија и Албанија се одржа во 2022 година.
